Mag je AI-beeld gebruiken op social media?

Mag AI-beeld op je socials?

AI-beeld op je socials is niet verboden, en er is geen algemene regel die zegt dat je bij elke post moet melden dat je AI gebruikte. Stichting Reclame Code schreef het bij de invoering van de nieuwe Europese regels nog eens op: de AI-verordening verplicht niet om bij alle reclame te vertellen dat die met AI is gemaakt, alleen in bepaalde gevallen.

De verleiding is ook groot. Je zoekt op zondagavond een plaatje bij een berichtje over je gewijzigde openingstijden, typt drie woorden in, en een tel later heb je een werkplaats die er beter uitziet dan de jouwe. Precies daar begint het te wringen.

Twee dingen bepalen of jouw gemaakte beeld kan. Het eerste is de Europese AI-verordening, die sinds 2 augustus 2026 eisen stelt aan wie AI gebruikt om beeld te maken of te bewerken. Het tweede is een regel die er altijd al was: reclame mag niet misleiden.

Dat tweede geldt ook voor jou, want een post waarin je je eigen zaak aanprijst telt in Nederland als reclame, ook als je er geen cent voor betaalt. De Nederlandse Reclame Code zegt dat reclame herkenbaar moet zijn en niet oneerlijk mag zijn. Een plaatje dat je werk mooier voorstelt dan het is, valt daaronder.

Praktisch komt het neer op één vuistregel. Een gemaakt beeld mag sfeer zijn. Bewijs moet van je eigen camera komen.

Wanneer moet je erbij zetten dat het AI is?

Je moet het vermelden als je beeld een deepfake is. In de AI-verordening is dat door AI gemaakt of bewerkt beeld, geluid of video dat lijkt op bestaande personen, voorwerpen, plaatsen, entiteiten of gebeurtenissen, en dat iemand ten onrechte voor echt of waarheidsgetrouw zou aanzien.

Dat klinkt zwaarder dan het in de praktijk meestal uitpakt. Een abstracte achtergrond in je huisstijlkleuren lijkt nergens op en is dus geen deepfake. Een gemaakt beeld dat eruitziet als een opname van jouw werkplaats op een dinsdagochtend ligt er wel dicht tegenaan, zeker als je er verder niets bij zegt.

De vermelding zelf hoeft niet ingewikkeld te zijn. Stichting Reclame Code schrijft dat die duidelijk, onderscheidend, begrijpelijk en tijdig moet zijn, en noemt als voorbeeld een zin als "Deze afbeelding is gegenereerd met AI". Een vage omschrijving als "gemaakt met technologie" is niet genoeg.

Waar zet je die vermelding? Op een plek waar iemand hem ziet voordat hij verder scrolt. In het beeld zelf kan, of in de eerste regels van je tekst onder de post. Niet helemaal onderaan tussen de hashtags, en niet verstopt achter het knopje meer.

De onzichtbare markering in het bestand, waarmee een computer kan zien dat iets door AI is gemaakt, is niet jouw taak. Die verplichting ligt bij de makers van het AI-systeem.

Wat doen Instagram en Facebook er zelf mee?

De platformen zetten er soms zelf iets bij, los van wat jij doet. Meta laat weten dat het op Facebook, Instagram en Threads de vermelding "AI info" toont als het de gangbare signalen voor AI-beeld in een bestand herkent, of als iemand bij het plaatsen zelf aangeeft dat het beeld met AI is gemaakt.

Die signalen zitten als onzichtbare gegevens in het bestand, en ze overleven lang niet alles. Wie een beeld bijsnijdt, door een appgroep stuurt of nog eens opslaat, kan ze kwijtraken. Reken er dus niet op dat het platform het voor je regelt. Wat andere kanalen precies doen verschilt per platform en verandert geregeld, dus leunen kun je er nergens op.

Het kan ook de andere kant op gaan. Werk je een eigen foto bij met een knop die achter de schermen AI gebruikt, dan kan er een vermelding onder komen te staan terwijl het gewoon jouw foto van jouw winkel is. Vervelend, maar geen ramp, en het is een reden te meer om zelf te weten wat je geplaatst hebt.

Houd het simpel: ga uit van je eigen oordeel over het beeld, en niet van wat een platform er misschien onder plakt.

Waarvoor gebruik je beter geen AI-beeld?

Gebruik geen AI-beeld voor alles wat een klant leest als bewijs. Dat is de categorie waar het misgaat, en het is ook de categorie waar je bijna altijd een eigen foto van kunt maken.

• Je pand en je interieur. Mensen komen langs en zien het verschil binnen drie seconden.
• Je team. Een verzonnen collega bij een vacature is geen grapje meer zodra iemand solliciteert.
• Je werk en je resultaat. De badkamer die je oplevert, de taart, de verbouwde zolder.
• Producten die je verkoopt. Zeker de kleur, de maat en het materiaal.
• Een woning die in de verkoop staat. Een woonkamer die nooit zo licht en leeg was, is een belofte die bij de bezichtiging stukloopt.
• Klanten en reviews. Een gezicht bij een citaat suggereert een echt mens.

Let op dat de misleidingsregel losstaat van de AI-regel. Stichting Reclame Code wijst erop dat een vermelding als "gegenereerd met AI" de inhoud van een reclame niet automatisch toegestaan maakt. Wordt je product door een bewerking mooier, groter of beter dan het werkelijk is, dan is de reclame misleidend, ook zonder dat er een deepfake in zit.

Laat je een mens maken, let er dan op dat die niemand nadoet die echt bestaat. Een beeld dat lijkt op een bestaande persoon brengt je bij het portretrecht en de privacywet, en die regels staan beschreven in mag je een foto van een klant op social media zetten.

Waar werkt AI-beeld wel goed?

AI-beeld werkt het best waar niemand het voor documentatie aanziet. Dan vult het een gat zonder dat je iets belooft wat niet klopt.

• Een rustige achtergrond onder een tekstpost, een tip of een citaat.
• Een abstract beeld bij uitleg die je lastig kunt fotograferen, zoals rente of een proces.
• Een seizoen dat nu niet buiten ligt, bijvoorbeeld als je in januari iets over de zomer wilt zeggen.
• Een los sfeerbeeld in de weken dat je op de fotograaf wacht.

Houd het binnen de beeldtaal die je al hebt: dezelfde kleuren, hetzelfde soort licht, dezelfde rust. Een beeld dat glimt en te netjes in balans is, valt vooral op als niet van jou. Mensen prikken er eerder doorheen door die gladheid dan door een hand met zes vingers.

Er is bovendien een eerlijker alternatief dat vaak dichterbij ligt dan je denkt. Vijf goede foto's van je eigen zaak brengen je een heel jaar verder, en die maak je met wat je in je broekzak hebt. Hoe dat gaat, staat in een goede foto maken met je telefoon.

Heb je auteursrecht op een AI-beeld?

Waarschijnlijk niet, als je alleen een opdracht hebt ingetypt. KVK schrijft dat auteursrecht op je werk twee dingen vraagt: een originele keuze, en invloed op het volledige maakproces. Een paar woorden in een invulveld is geen van beide.

Het gevolg is dat je een ander niet kunt tegenhouden die hetzelfde beeld maakt of dat van jou overneemt. Voor een sfeerbeeldje bij een bericht op maandag is dat geen probleem. Voor je logo, je beeldmerk of de vaste vorm waaraan mensen je herkennen is het dat wel, en die laat je dus niet door AI verzinnen.

Er zit nog een kant aan. Omdat een AI-systeem gevoed is met bestaand materiaal, bestaat de kans dat wat eruit komt is opgebouwd uit werk waar een ander auteursrecht op heeft, waarschuwt KVK. Komt er iets uit dat verdacht veel lijkt op een bestaande foto, een bestaand personage of de stijl van een herkenbare maker, gebruik het dan niet.

Lees ook even de voorwaarden van het gereedschap waarmee je het beeld maakt. Niet elke dienst staat zakelijk gebruik toe van wat je ermee maakt, en dat soort dingen lees je liever vooraf dan achteraf.

Samengevat

• AI-beeld mag op je socials; er is geen algemene plicht om bij elke post te melden dat je AI gebruikte.
• Lijkt het beeld op een bestaande persoon, plek of gebeurtenis en kan iemand het voor echt aanzien, dan is het een deepfake en vermeld je dat er AI is gebruikt.
• Zeg het duidelijk en zichtbaar, zoals "Deze afbeelding is gegenereerd met AI"; iets vaags als "gemaakt met technologie" telt niet.
• Een vermelding maakt misleidend beeld niet goed: je pand, je werk, je producten en je mensen laat je zien met eigen foto's.
• Op beeld dat alleen uit een ingetypte opdracht komt, heb je waarschijnlijk geen auteursrecht.
• Facebook en Instagram kunnen zelf een AI-vermelding tonen, maar daar kun je niet op bouwen.

Vragen

Moet ik bij elke post met AI-beeld zetten dat het AI is?

Nee. De verplichting uit de AI-verordening gaat over beeld dat lijkt op bestaande personen, plekken of gebeurtenissen en dat iemand voor echt zou aanzien. Een abstracte achtergrond of een duidelijk verzonnen tafereel valt daar meestal buiten. Twijfel je of iemand het voor een gewone foto kan aanzien, zet het er dan gewoon bij.

Mag ik een AI-foto van mijn eigen winkel laten maken als die er bijna zo uitziet?

Dat is precies het geval waarvoor de regel bedacht is, en het is bovendien riskant. Zo'n beeld lijkt op een bestaande plek en gaat door voor een echte opname, dus het is een deepfake. Komt de winkel er in het echt anders uit te zien, dan is de post ook nog misleidend. Pak je telefoon en maak er een echte foto van.

Wat als ik een eigen foto alleen heb bijgewerkt met AI?

Bijsnijden, rechtzetten of iets lichter maken verandert niets wezenlijks aan wat er te zien is; dat is gewoon bewerken zoals dat altijd ging. Verplaats of verzin je met AI dingen die er niet waren, dan wordt het een ander verhaal en kun je het beter vermelden. Voor producten en werk dat je verkoopt geldt sowieso: wat op de foto staat, moet kloppen.

Geldt dit ook op LinkedIn en in een advertentie?

Ja. De transparantieregel hangt aan jou als gebruiker van een AI-systeem, niet aan het platform, dus hij geldt op elk kanaal. Bij betaalde reclame kijkt de Nederlandse Reclame Code bovendien mee op misleiding, en daar helpt een AI-vermelding je niet uit als de boodschap zelf niet klopt.

Mag ik een gezicht laten maken voor een post?

Een verzonnen persoon mag, zolang die niet lijkt op iemand die echt bestaat en zeker niet op een bekende Nederlander. Presenteer zo iemand nooit als klant, als medewerker of als iemand die een review geeft, want dan is de post misleidend. Voor echte mensen op je foto's gelden het portretrecht en de privacywet.

Bronnen

• AI-verordening (Verordening (EU) 2024/1689), artikel 50 en artikel 3, punt 60 (deepfake), EUR-Lex
• Transparantieverplichting bij het werken met AI, Ondernemersplein (Rijksoverheid)
• Nieuwe Europese regels voor AI-content in reclame, Stichting Reclame Code
• Nederlandse Reclame Code, algemeen deel (artikel 7 en artikel 11), Stichting Reclame Code
• De risico's van het gebruik van AI-tools, KVK
• Our approach to labeling AI-generated content and manipulated media, Meta